નવમી શ્રાધ્ધ

પરિચય
નવમી શ્રાધ્ધ પિતૃપક્ષના કૃષ્ણ પક્ષની નવમી તિથિએ કરવામાં આવે છે. આ દિવસે તે પિતૃઓ માટે શ્રાધ્ધ કરાય છે જેમનું અવસાન નવમીના દિવસે થયું હોય. આ શ્રાધ્ધ ખાસ કરીને માતૃ પિતૃઓ માટે મહત્વ ધરાવે છે.

ધાર્મિક મહત્વ
નવમી શ્રાધ્ધ કરવાથી પિતૃઓને શાંતિ મળે છે અને પરિવાર પર તેમની કૃપા રહે છે. આ દિવસ માતૃશ્રાધ્ધ તરીકે પણ ઓળખાય છે, કેમ કે ખાસ કરીને માતા અથવા સ્ત્રી પિતૃઓ માટે આ શ્રાધ્ધ અત્યંત શુભ માનવામાં આવે છે.

કોણ કરવું જોઈએ
જેમના કુટુંબમાં નવમી તિથિએ અવસાન થયેલ હોય તે વ્યક્તિએ શ્રદ્ધાપૂર્વક આ વિધિ કરવી જોઈએ. પુત્ર અથવા કુટુંબનો નિકટનો પુરુષ સભ્ય શ્રાધ્ધ કરનારો હોય છે.

વિધિ અને અનુષ્ઠાન

• તર્પણ – તિલ, જળ અને દર્ભ વડે.

• પિંડદાન – ચોખા અને ઘીથી બનેલા પિંડ.

• ગાય, કૂતરા અને કાગડા માટે ભોજન.

• બ્રાહ્મણોને ભોજન અને દાન.

• જરૂરતમંદોને અન્ન, કપડાં વગેરેનું દાન.

શાસ્ત્રીય આધાર
ગરુડ પુરાણ અને ધર્મશાસ્ત્રો અનુસાર માતૃ પિતૃઓના તીર્થ શ્રાધ્ધ કરવાથી તેમના આત્માને મોક્ષ મળે છે અને પરિવાર પર શુભફળ થાય છે.

નિષ્કર્ષ
નવમી શ્રાધ્ધ એ માત્ર એક વિધિ નહીં પરંતુ એક અવસર છે જેમાં આપણે આપણા માતૃ વંશજોના આત્માને શાંતિ આપીએ છીએ અને આપણા જીવનમાં આધ્યાત્મિક શ્રેષ્ઠતા લાવીએ છીએ.