पत्रिका जुळवणी

पत्रिका जुळवणी कशी होते

लग्न पत्रिका जुळवणीत वधू आणि वराच्या जन्म कुंडल्या एकमेकांशी ताडून 36 पैकी गुण काढले जातात. या पद्धतीला अष्टकूट म्हणतात, म्हणजे आठ कूट, कारण हे 36 गुण आठ वेगवेगळ्या तपासण्यांमध्ये विभागलेले असतात. बहुतेक कुटुंबं आणि गुरुजी 18 गुण हा किमान आकडा मानतात.

आठही कूट प्रत्येक पत्रिकेतून फक्त दोन गोष्टी घेतात: जन्माच्या वेळचं चंद्राचं नक्षत्र आणि चंद्र रास. म्हणूनच एका दिवसाच्या अंतराने जन्मलेल्या दोघांचे एकाच स्थळाशी गुण वेगवेगळे येऊ शकतात.

स्थळ आलं आणि बायोडाटा हातात आला की बहुतेक घरांत पहिलं काम पत्रिका जुळवणे हेच असतं. पहिली चाळणी म्हणून हा आकडा चांगला आहे, पण तो दोषांच्या ओळींसोबत वाचा. चांगले गुण असूनही नाडीत शून्य असेल तर नीट पाहावं लागतं, आणि कमी गुण असूनही एखादा परिहार लागू होत असेल तर बोलणी पुढे जाऊ शकतात.

गुण मिलन कोष्टक: आठ कूट आणि त्यांचे गुण

आठ कूटांचे गुण 1 ते 8 असे आहेत आणि सगळ्यांची बेरीज 36 होते. हे नियम पंचांगकर्ते आजही पाळतात त्या मुहूर्त ग्रंथांतून आले आहेत, आणि त्यात मुहूर्त चिंतामणी सर्वात प्रसिद्ध आहे.

गुण झपाट्याने वाढत जातात. गण, भकूट आणि नाडी मिळून 36 पैकी 21 गुण आहेत. त्यामुळे पहिले पाच कूट चांगले असले तरी भकूट आणि नाडी दोन्हींत शून्य आलं तर एकूण 18 च्या खाली जाऊ शकतं.

अहवालात कधी कधी अर्धे गुण दिसतील, उदा. तारामध्ये 1.5. आम्ही मुलीच्या नक्षत्रापासून मुलाच्या नक्षत्रापर्यंत आणि मुलापासून मुलीपर्यंत, दोन्ही बाजूंनी मोजतो आणि सरासरी घेतो. तुमचं नक्षत्र माहीत नसेल तर जन्म नक्षत्र कॅल्क्युलेटर वापरून पाहा. चंद्र रास जाणून घेण्यासाठी जन्म रास कॅल्क्युलेटर पाहा.

लग्नासाठी किती गुण जुळावेत

चांगल्या एकूण गुणांनी नाडी किंवा भकूटचं शून्य झाकलं जात नाही, म्हणून अहवालात एकूण गुणांआधी या दोन ओळी बघा. गुण जुळले आणि दोन्ही घरं तयार असतील तर पुढचं काम तारीख ठरवणं. विवाह मुहूर्त यादीत संपूर्ण हंगामातील प्रत्येक तारीख वेळेसह दिली आहे.

नाडी दोष

दोघांची नाडी एकच असेल तर नाडी कूटात 8 पैकी 0 गुण मिळतात, यालाच नाडी दोष म्हणतात. नाड्या तीन आहेत: आद्य, मध्य आणि अंत्य. 27 पैकी प्रत्येक नक्षत्र यांपैकी एका नाडीत येतं. परंपरेत नाडीचा संबंध आरोग्य आणि संततीशी जोडला जातो, म्हणून घरची मंडळी इथल्या शून्याकडे गांभीर्याने पाहतात.

अनेक ज्योतिषी मानतात की पुढील परिस्थितीत नाडी दोष लागू होत नाही किंवा खूप सौम्य राहतो:

• दोघांची चंद्र रास एक, पण नक्षत्र वेगवेगळं.
• नक्षत्र एक, पण चंद्र रास वेगळी. हे तेव्हाच शक्य आहे जेव्हा नक्षत्र दोन राशींमध्ये पसरलेलं असतं, उदा. कृत्तिका, मृग किंवा पुनर्वसू.
• नक्षत्र एक, पण जन्म वेगवेगळ्या चरणात.

हे परंपरेने चालत आलेले परिहार आहेत आणि प्रत्येक ज्योतिषी ते एकाच प्रकारे लावत नाहीत. आमचा कॅल्क्युलेटर सरळ गुण दाखवतो, म्हणजे एक नाडी असलेल्या जोडीला 0 च दिसेल, भले एखादा परिहार लागू होत असो. अशा वेळी निर्णय घेण्याआधी दोन्ही पत्रिका विश्वासातल्या ज्योतिषांना दाखवा.

भकूट दोष

भकूटमध्ये दोघांच्या चंद्र राशी एकमेकांपासून किती दूर आहेत ते पाहिलं जातं. एकाच्या राशीपासून दुसऱ्याची रास मोजल्यावर 2/12, 5/9 किंवा 6/8 असा संबंध आला तर भकूटमध्ये 7 पैकी 0 गुण मिळतात, बाकी सर्व स्थितींत पूर्ण 7. परंपरेत 6/8 म्हणजे षडाष्टकाचा संबंध भांडणं आणि आरोग्याशी, 2/12 चा पैशाशी आणि 5/9 चा संततीशी जोडला जातो.

सर्वात जास्त मानला जाणारा परिहार असा: दोन्ही राशींचा स्वामी एकच ग्रह असेल किंवा दोन्ही स्वामी मित्र असतील. उदा. मेष आणि वृश्चिक एकमेकांशी 6/8 आहेत, पण दोघांचा स्वामी मंगळ आहे. तुमच्या अहवालात ग्रहमैत्रीत 4 किंवा 5 गुण असतील तर दोन्ही राशीस्वामी मित्र आहेत किंवा एकच आहेत. आमचा अहवाल हा परिहार आपोआप लावत नाही, म्हणून भकूटमध्ये शून्य दिसलं तर लगेच "नाही" समजू नका, आधी तपासून घ्या.

मंगळ दोष आणि पत्रिका जुळवणी

मंगळ दोष, म्हणजे मांगलिक असणं, 36 गुणांपेक्षा वेगळं पाहिलं जातं. साधारणपणे जन्म लग्नापासून पहिल्या, चौथ्या, सातव्या, आठव्या किंवा बाराव्या स्थानात मंगळ असेल तर पत्रिका मांगलिक म्हटली जाते. काही परंपरा, विशेषतः दक्षिणेत, दुसरं स्थानही धरतात, आणि काही चंद्र आणि शुक्रापासूनही पाहतात.

जुळवणीत जुना नियम असा की मांगलिकाचं लग्न मांगलिकाशीच व्हावं, म्हणजे दोष समतोल होतो असं मानलं जातं. मंगळ स्वराशीत (मेष, वृश्चिक) किंवा उच्च राशी मकरेत असेल तरी अनेक ज्योतिषी दोष सौम्य मानतात, पण याचे नियम प्रत्येक गुरुजींकडे सारखे नसतात. या पानावरचा गुण अहवाल मंगळ पाहत नाही, म्हणून दोघांची तपासणी मंगळ दोष कॅल्क्युलेटर वर वेगळी करा. ही तपासणी जन्म लग्नावर अवलंबून असल्यामुळे तिच्यासाठी अचूक जन्मवेळ लागते.

जन्मवेळ माहीत नसेल तर

फॉर्ममध्ये जन्मवेळ भरावी लागते, पण 36 गुणांसाठी अंदाजे वेळेनेही बऱ्याचदा काम भागतं. आठही कूट फक्त चंद्रावर अवलंबून आहेत, आणि चंद्र एका नक्षत्रात साधारण एक दिवस आणि एका राशीत साधारण सव्वादोन दिवस असतो.

सोपी पद्धत अशी. त्याच तारखेसह एकदा सकाळची वेळ आणि एकदा संध्याकाळची वेळ टाकून जुळवणी करा. दोन्ही वेळा एकूण गुण आणि आठही ओळी सारख्या आल्या तर अचूक वेळेशिवायही आकडा विश्वासार्ह आहे. बदलल्या तर त्या दिवशी चंद्राने नक्षत्र बदललं होतं, आणि मग खरी वेळ किंवा ज्योतिषांकडून जन्मवेळ शुद्धी करून घ्यावी लागेल. मंगळ दोषासाठी ही पद्धत चालत नाही, कारण जन्म लग्न साधारण दर दोन तासांनी बदलतं.

नावानुसार कुंडली जुळवणी

हा कॅल्क्युलेटर जन्मतारीख, वेळ आणि ठिकाण यावरून जुळवणी करतो. तुम्ही भरलेलं नाव फक्त अहवालावर ओळखीसाठी असतं, गणनेत त्याचा वापर होत नाही.

नावावरून गुण मिलन ही जुनी पद्धत आहे, जी जन्माची माहिती नसताना वापरली जायची. नावाच्या पहिल्या अक्षरावरून नक्षत्राचं चरण ठरवलं जातं (प्रत्येक चरणाचं एक अक्षर असतं, उदा. अश्विनीचे चु, चे, चो, ला) आणि त्यावरून कूट मोजले जातात. यातून फक्त ढोबळ अंदाज मिळतो. नाव नक्षत्र पाहून ठेवलं नसेल तर नावाचं अक्षर अनेकदा जन्माच्या वेळी चंद्र ज्या नक्षत्रात होता त्याच्याशी जुळत नाही. जन्मतारीख माहीत असेल तर त्यावरूनच जुळवणी करा.

गुण कमी आले तर काय करावं

18 पेक्षा कमी गुण म्हणजे नीट पाहण्याची गरज. तो अंतिम निर्णय नाही. आधी ज्या ओळींत शून्य आलं आहे त्या बघा. नाडी किंवा भकूटचं शून्य वर सांगितलेल्या एखाद्या परिहारात बसू शकतं, आणि वर्ण किंवा वश्यमधल्या शून्याने फक्त 1 किंवा 2 गुण कमी होतात, त्यासाठी क्वचितच कोणी ज्योतिषी स्थळ नाकारतात.

त्यानंतर दोघांच्या पूर्ण पत्रिका ज्योतिषांना दाखवा. गुण मिलनात सातवं स्थान, त्याचा स्वामी, शुक्र आणि चालू दशा येत नाहीत, ज्यांना अनेक ज्योतिषी एकूण गुणांपेक्षा जास्त महत्त्व देतात. काळसर्प दोष सारखे दोषही गुणांत येत नाहीत, ते प्रत्येक पत्रिकेत वेगळे पाहिले जातात. काही कुटुंबं मनःशांतीसाठी नाडी दोष निवारण किंवा मंगळ शांतीसारखी पूजा करतात. हे परंपरेतले पर्याय आहेत, सक्तीचे नाहीत.

अनेक जोडपी कमी गुण असताना, किंवा पत्रिका न जुळवताही लग्न करतात. गुण हा एक भाग आहे. ते दोघं, त्यांची कुटुंबं आणि मतभेद एकत्र बसून सोडवण्याची पद्धत यांनाही तितकंच महत्त्व आहे.

हा कॅल्क्युलेटर गुण कसे काढतो

आम्ही दोन्ही पत्रिका स्विस एफेमेरिस आणि लाहिरी अयनांश वापरून तयार करतो. लाहिरी अयनांश 1955 मध्ये भारत सरकारच्या कॅलेंडर सुधार समितीने स्वीकारला, आणि सरकारी राष्ट्रीय पंचांग आजही तोच वापरते. प्रत्येक पत्रिकेतून चंद्राचं नक्षत्र आणि रास घेऊन आठही कूट अष्टकूटाच्या प्रमाणित कोष्टकांवरून मोजले जातात.

अहवालात प्रत्येक कूटाच्या कार्डवर दोघांची कोणती गोष्ट ताडली ते दिसतं, उदा. प्रत्येकाची चंद्र रास किंवा नाडी, म्हणजे कोणतीही ओळ तुम्ही स्वतः तपासू शकता. जन्मस्थानावरून वेळ क्षेत्र आणि अक्षांश-रेखांश ठरतात. म्हणून जिथे जन्म झाला ते गाव किंवा शहर भरा, सध्या जिथे राहता ते नाही.